Inloggen

Kynocongres 2017

Kynocongres 2017

Op 15 april organiseerde Kynotrain het Kynocongres in Lunteren. Tijdens het congres werd aandacht
besteed aan dierenwelzijn.

In de afgelopen decennia is er veel veranderd in de ideeën over dierenwelzijn en hoe je met dieren
in het algemeen, en je hond in het bijzonder, om hoort te gaan. Waar in het verleden een slipketting
nog tot de standaard cursusuitrusting behoorde wordt daar tegenwoordig toch heel anders over
gedacht.

In een vijftal voordrachten werd ingegaan op verschillende onderwerpen die allemaal raakvlakken
hebben met het hoofdthema.


Hoe meet je welzijn bij huishonden en asielhonden (Dr. Jolanda Pluijmakers)

Er is tot op heden nog weinig bekend over gedrag en welzijn van honden. De wetgever geeft echter
sinds 2013 aan dat de houder van een hond verantwoordelijk is voor zijn welzijn en gezondheid.
Maar wat is welzijn en hoe maak je dit subjectieve gegeven ook nog meetbaar? In de afgelopen
jaren is er onderzoek gedaan naar emoties van dieren en naar de “quality of life” van honden. Alle
onderzoeken die zijn gedaan kijken op hun eigen manier naar hondenwelzijn en hoe dit welzijn zo
objectief mogelijk in beeld gebracht kan worden. Er zijn instrumenten ontwikkeld welke bijvoorbeeld
pijn, gedrag en emoties objectief kunnen meten.

Jolanda Pluijmakers laat in haar presentatie een aantal, gevalideerde, meetinstrumenten de revue
passeren en geeft hierbij ook de resultaten weer.

In de afronding van haar presentatie concludeert Jolanda Pluijmakers dat het welzijn van honden
nog een erg jong vakgebied is waar nog veel ontwikkelingen nodig zin en waar nog het nodige
onderzoek verricht zal moeten worden om tot een eenduidige conclusie rondom het welzijn van
honden te komen.


Factoren die van invloed zijn op het welzijn van interventiehonden (Dr. Nikki Rethmeier)

Therapie- en bezoekhonden staan enorm in de belangstelling en doen prachtig werk. Maar hoe zit
het echter met het welzijn van deze honden voor, tijdens en na de sessies? Nikki Rethmeier van
Stichting Contacthond geeft een kijkje in de keuken van de stichting en gaat in op de vraag of het
welzijn van deze werkhonden in het gedrang kan komen en welke factoren daarbij een rol spelen.

De inzet van honden voor interventiedoeleinden kan voor de hond belastend zijn en niet iedere hond
voelt zich even comfortabel in deze rol. Vanwege de inzet die de hond zal moeten gaan verrichten is
het belangrijk dat er aan de voorkant al een goede, strenge, selectie plaatsvindt waarbij per hond
gekeken wordt of deze wel geschikt is voor het werk als interventiehond. Naast de selectie aan de
voordeur wordt er verder voor gezorgd dat er een grote pool van honden beschikbaar is zodat een
hond maar kortdurend ingezet hoeft te worden. Door de selectie en de korte inzetmomenten wordt
voorkomen dat het welzijn van de hond in het gedrang komt.


Welzijn: de invloed van -erfelijk- gedrag (Peter Beekman)

Stress, angst, agressie, bezitsagressie en agressie door medische oorzaken, hypergedrag en
karakter van de hond: allemaal gedrag wat een hond kan laten zien. Nicky Gootjes gaat uit van
gedrag wat een hond laat zien maar wil dat we niet alleen kijken naar deze, en andere,
gedragselementen maar dat we ook ons gevoel durven volgen. Wat heeft een fokker, eigenaar of
instructeur nodig om de hond zich te laten ontwikkelen tot een stabiele partner?

Nicky Gootjes was door omstandigheden niet aanwezig op het congres, Peter Beekman heeft de
presentatie vol overgave verdere invulling gegeven.

Het gedrag van honden wordt natuurlijk beïnvloed door (genetische) aanleg en door hetgeen wat de
hond meemaakt of aangeleerd wordt. Niet alle fokkers beschikken over enige vorm van kynologische
kennis en overervingseigenschappen, hierdoor komen veel jonge honden “zomaar” op de markt en
worden geplaatst bij eigenaren die wellicht niet de goede match zijn voor deze honden. Het kan
gebeuren dat bijvoorbeeld honden vanuit een werkhondenlijn verkocht worden als huishond, de
hond zal zich dan echter vaak ongelukkig kunnen voelen in een gezinssituatie omdat de energie die
zij in zich hebben (en waar zij voor gefokt zijn) niet kwijt kunnen.  Fokkers, eigenaren en instructeurs
zouden hier meer kennis over op moeten doen.

Op dit moment zou er nog meer onderzoek gedaan moeten worden naar erfelijke aanleg voor angst,
agressie en andere karaktereigenschappen.


Training en communicatie of communicatie en training (Geert de Bolster)

Hoe zorg je er voor dat honden en hun mensen het goed hebben? Mindfullness, stoppen met doen
en tijd nemen om er te zijn: dat is welzijn voor honden en mensen aldus Geert de Bolster.

In het verleden hadden honden een andere taak dan nu, ook de opleiding was anders. Opleiden met
straffen en belonen was de norm waarbij het belonen in de praktijk meestal werd vergeten. Geert de
Bolster heeft zelf ook deze opleidingsstijl gebruikt totdat hij zich af ging vragen of hij nog wel van zijn
hond hield. Op dat moment is hij  met passie en wetenschap zich verder gaan ontwikkelen. Geert
heeft de leer van John Fischer opgepakt: negatief gedrag negeren en positief gedrag belonen. Deze
beloningstraining was succesvol!

Voor Geert zijn er in deze periode een aantal zaken centraal komen te staan in het
opvoeden/conditioneren van honden:

1
Context: wanneer je de context verlaat mag je opnieuw beginnen;
2
Motivatie: plaats zaken in de aanbieding: als jij dit doet dan krijg je dat. Als de motivatie van de
hond elders ligt ben je de motivatie kwijt;
3
Contiguïteit: het rechtstreeks bekrachtigen van positief gedrag.

Voorheen werd er vooral gewerkt met conditioneren, de hond beperken in het maken van keuzes.
Honden hebben hierbij strategie nodig, als de juiste voorwaarden niet aanwezig zijn weet de hond
niet wat hij moet doen. Op dit moment wordt er gedacht dat een hond zelf keuzes mag maken door
te trainen en samen te werken met de hond.

Honden hoeven alleen vaardigheden te ontwikkelen, als mensen moeten we de juiste
omstandigheden hiervoor creëren. Dit doe je door veiligheid te bieden, juiste voeding te verstrekken,
plaatsbepaling in de sociale groep binnen het gezin te bieden, gesteund worden door mensen,
begrensd worden en leren wat de grenzen van de mens zijn en andersom.

Geert omschrijft in zijn presentatie de volgende stappen van zijn connectiemethodiek:
1
Eerst connectie dan conditioneren;
2
Welzijn van de hond heeft topprioriteit;
3
Training is een spel;
4
De wil van de hond dient gerespecteerd te worden;
5
De hondenliefhebber blijft de leider.
Met deze stappen kun je het welzijn van de hond en de synergie tussen hond en mens verbeteren.
Communicatie tussen mens en hond staat voorop, training volgt…


Hoe ziet hondenwelzijn er over tien jaar uit? (Suzy Deurink)

Na iets meer dan 25 jaar werken met positieve bekrachtiging is het een mooi moment om de balans
op te maken. Wat gaat er goed? Welke dingen kunnen, en moeten, beter? Suzy neemt de zaal mee
in een terugblik over de afgelopen decennia en probeert een voorspelling voor de toekomst te geven.

Suzy Deurink is wetenschappelijk onderzoeker en zij komt vanuit de paardenwereld. In de
presentatie omschrijft Suzy dat we in de hondenwereld in de afgelopen 25 jaar al veel bereikt
hebben in het verbeteren van hondenwelzijn maar dat we wel kritisch moeten blijven kijken naar de
groepen die we hiermee bereiken. De mensen die nadenken over het welzijn van de honden is nog
beperkt van omvang, zij vraagt zich dan ook serieus af hoe we de andere hondenbezitters kunnen
bereiken die niet over de kennis en ervaring beschikken die nodig zijn om onze honden op een
andere manier te benaderen.

Oude methodieken (bijvoorbeeld straffen van ongewenst gedrag) worden door veel mensen nog
steeds gehanteerd, dit wordt mede in stand gehouden doordat in de reguliere verkoop
trainingsmaterialen aangeboden worden die hierbij aansluiten. Correctiehalsbanden zijn bijvoorbeeld
in veel verkoopkanalen nog gewoon voorhanden en deze werken absoluut niet bevorderend voor het
welzijn van de honden.

Wat kunnen we zelf doen om de mensen te bereiken die nog niet bekend zijn met de nieuwe
inzichten en hoe kunnen we deze groep vervolgens op de hoogte brengen van de veranderde
inzichten over hondenwelzijn? Suzy heeft hier het antwoord ook niet op maar ze geeft wel aan dat er
in ieder geval een positief begin is gemaakt. De uitdaging blijft om nieuwe inzichten te verspreiden
buiten het eigen clubje.


Tot slot

Jouw hond, jij en de instructeur bij de hondenclub hebben invloed op elkaar en zullen samen moeten
werken om jullie verder te helpen. Ga op zoek naar een instructeur en een hondenclub die het
welzijn van de hond vooropstellen en die samen met jou de juiste trainingsmethodiek zoeken en
hanteren die past bij jou en de hond!

Rosemarie Nefs-Hartog, lid CBK